Bloog Wirtualna Polska
Jest 1 268 205 bloogów | losowy blog | inne blogi | zaloguj się | załóż bloga
Kanał ATOM Kanał RSS

Rys historyczny P.K!A. Aquilonia

 

Polska Korporacja Akademicka Aquilonia została założona w Warszawie dnia 9 marca 1915 r. przez 11 studentów SGGW (ówczesne Kursy Przemysłowo-Rolnicze prof. J. Mikułowskiego-Pomorskiego). Jednym z założycieli był Adam Doruchowski, syn założyciela ryskiej Arkonii, który został pierwszym Prezesem K!. Przyjęto dewizę Korporacji: "Omnia pro Patria" oraz barwy: błękitną i białą. Działalność miała charakter półjawny, nie noszono dekli (czapek), a tylko bandy (wstęgi) w barwach Korporacji. Mimo przeciwności stan osobowy w niedługim czasie rozrósł się do stanu 24 comilitonów. Czynna działalność nie była jednak długotrwała. W czasie wakacji 1915 r. wojska niemieckie wkroczyły do Warszawy, przyczyniając się do rozproszenia Korporacji. Wielu comilitonów wyjechała wraz z Rosjanami na wschód. Później znajdujący się tam Aquiloni włączyli się do walki w Polskich Korpusach na Wschodzie. Większa grupa Aquilonów służyła w I Korpusie gen. Józefa Dowbor Muśnickiego. Jeden z nich - Władysław Drecki - ginie w bitwie pod Kaniowem. Inni w między czasie ukończyli studia. Po powrocie w latach 1918/1919 do kraju na uczelnie działalność Aquilonii nie została wznowiona. Sytuacja odrodzonej Polski spowodowała, że znów trzeba było ruszyć na front bronić niedawno odzyskanej niepodległości.

 

W dniu 4 listopada 1921 r. grupa byłych uczniów Gimnazjum im. J. Zamoyskiego w Warszawie zakłada Korporację Akademicką pod nazwą "Orzeł Biały". Przyjęto herb (taki jak w dziale Symbole), dewizę - "Omnia pro Patria" i barwy - wiśniową, białą i błękitną. Jeszcze przed końcem 1921 r. pod wpływem informacji o Aquilonii została podjęta uchwała o zmianie nazwy Korporacji z "Orzeł Biały" na "Aquilonia". Niedługo po tym nawiązano ścisłe wspólne kontakty, bowiem Aquiloni z 1915 kończyli również „Zamoyskiego”, doprowadzając do unifikacji obu Aquilonii. Założyciele i członkowie Aquilonii z 1915 r. zostali filistrami Aquilonii z 1921 r. Na pamiątkę istnienia tzw. „pierwszej” Aquilonii Olderman nosi bandę dwubarwną: błękitno-białą.


Nowi członkowie Korporacji tworzyli zgraną grupę, bowiem w większości byli oni absolwentami jednego warszawskiego gimnazjum i studiowali na Uniwersytecie Warszawskim na Wydziale Prawa. Z czasem Korporacja rozszerzyła się na inne uczelnie i miała charakter międzyuczelniany. Zaraz po powstaniu Korporacja zgłasza swój akces do ZPK!A, zostając pierwszą korporacją kandydującą w Warszawie, a dokładnie rok później korporacją rzeczywistą (posiadającą pełnię praw w Związku). Korporacją opiekuńczą na prośbę Aquilonii została Korporacja "Sarmatia", a Kuratorami Jej dwaj wybitni członkowie, działacze narodowi: Henryk Pankiewicz - prezes ZPK!A i Wojciech Jaxa-Bąkowski - prezes Sarmatii, a później prezes Naczelnego Komitetu Akademickiego.


Od początku istnienia Korporacji w Polsce Niepodległej Aquiloni włączyli się czynnie w życie akademickie. Wielu z nich piastowało wybitne stanowiska w życiu akademickim, tak w środowisku warszawskim, jak i na terenie ogólnopolskim. Do najwybitniejszych działaczy akademickich należeli: Aleksander Heinrich - prezes Naczelnego Komitetu Akademickiego (najwyższej reprezentacji akademickiej) i dwukrotny prezes Centralnego Związku Akademickich Kół Naukowych, Władysław Kempfi - dwukrotny prezes Bratniej Pomocy Stud. UW i prezes Związku Ogólnopolskiego (OZBP), Mieczysław Jerzy Pączkowski - dwukrotny prezes Związku Polskich Korporacji Akademickich, Marian Woyniłłowicz dwukrotny v-prezes Bratniej Pomocy SUW i Stanisław Hyżewicz - v-prezes OZBP i wielu, wielu innych. Także czynnie Aquiloni uczestniczyli w działalności politycznej. Do najwybitniejszych należeli: znany publicysta narodowy Wojciech Wasiutyński i poseł Stronnictwa Narodowego Zbigniew Stypułkowski, jeden z 16 przywódców Polski Podziemnej aresztowanych przez Sowietów, a także Władysław Dunin-Borkowski i Jerzy Czarkowski - prezesi Młodzieży Wszechpolskiej w Warszawie i jednocześnie członkowie Rady Naczelnej MW.


Znaczenie i siła Aquilonii spowodowała, że do kontaktów z Nią przyznawały się wybitne osoby życia naukowego i społecznego. Należały do nich: Dziekan Wydz. Prawa UW prof. Eugeniusz Jarra, JM Rektor SGH prof. Aleksander Jackowski, prof. Władysław Tatarkiewicz - wybitny polski filozof, JE Ksiądz Arcybiskup Antoni Szlagowski - JM Rektor UW. Wszystkie wyżej wymienione osoby zostały Filistrami honoris causa Aquilonii. Korporacja działała nieprzerwanie do września 1939 r., czynnie uczestnicząc we wszystkich najważniejszych wydarzeniach akademickich dwudziestolecia międzywojennego, a także przez cały okres aktywnie działając w ZPK!A, w którego władzach wielokrotnie Aquiloni zasiadali. Przez Korporacje przewinęło się łącznie 175 osób zrzeszonych w Kole Filistrów i Kole czynnym. Przeciętnie Aquilonia liczyła ok. 50 czynnych członków. W czasie obu okupacji, hitlerowskiej i sowieckiej, Korporacja, tak jak cały Naród, krwawiła w walce z okupantami, płacąc olbrzymią daninę krwi. Także po zakończeniu wojny Aquliloni byli prześladowani za swoją działalność.


W efekcie zmian jakie zaszły w naszym kraju po zakończeniu II wojny światowej, oficjalna działalność korporacji była niemożliwa. Niemniej przedwojenni korporanci, mieszkający w kraju i za granicą, odbywali nieformalne spotkania oraz starali się na tyle, na ile było to możliwe, zachować dziedzictwo ruchu korporacyjnego i upamiętnić działalność Aquilonii. Zmiana sytuacji nastąpiła po powrocie Jana Jacoby do Warszawy w 1961 r., który dość szybko zainicjował regularne spotkania. Na drugim zebraniu grona Aquilonów w 1962 r. został wybrany na 41 lat Prezesem Koła Filistrów K!. Aktywniejsza działalność była możliwa dopiero po zmianie sytuacji w Polsce w latach 70-tych. W wyniku ożywienia organizacyjnego, z inicjatywy powołanego na tę okazję Komitetu, z Przewodniczącym Władysławem Kempfim - ostatnim przed wojną Prezesem Koła Filistrów, w 1979 r. została ufundowana, a następnie wmurowana tablica pamiątkowa w Kościele Św. Anny w Warszawie, gdzie znajduje się do dzisiaj. Czynna działalność K! Aquilonia została jednak wznowiona dopiero w dniu 5 listopada 1994 r. za zgodą i przy współudziale przedwojennych członków.

 


oceń
0
0

Kalendarium P.K!A. Aquilonia


1915 – 9 marzec – Założenie K! Aquilonia przez jedenastu studentów Kursów Przemysłowo-Rolniczych (później SGGW). Nazwiska założycieli: 1) Witold Chludziński, 2) Adam Doruchowski, 3) Zdzisław Doruchowski, 4) Stanisław Glinka, 5) Konstanty Komierowski, 6) Janusz Kraszewski, 7) Ludwik Kugler, 8) Andrzej Rawita-Ostrowski, 9) Witold Piędzicki, 10) Bronisław Saski, 11) Władysław Stolzenwald. W skład pierwszego Prezydium weszli: Prezes – Adam Doruchowski, Wiceprezes – Andrzej Rawita-Ostrowski, Sekretarz – Witold Piędzicki, Skarbnik – Konstanty Komierowski. 

1915 – kwiecień – drugim prezesem K! zostaje Jan Glinka – były student agronomii z Lipska, gdzie zaznajomił się z ideą korporacyjną.

1915 – 15 lipiec – ostatnie zebranie przed odrodzeniem K!. Następuje to dopiero po zakończeniu działań wojennych i walk o niepodległość Polski.

1921 – 4 listopad – wskrzeszenie działalności K! w odrodzonej po ponad stuletniej niewoli Polsce. Te historyczne Prezydium tworzyli: Prezes – Zdzisław Starowicz, Wiceprezes – Stefan Kossakowski, Sekretarz – Tadeusz Majewski, Olderman – Janusz Exner.  

1922 – 7 luty – przyjęcie do ZPK!A. Korporacja składa podanie do Związku i zostaje pierwszą korporacją kandydującą na terenie Warszawy. Opiekuje się nami K! Sarmatia. Kandydowanie trwa do grudnia 1922 r.

1923 – 10 styczeń – przyjęcie pierwszych kandydatów; jako pierwsi złożyli oni przysięgę według roty: „Wstępując do Korporacji Aquilonia zobowiązuję się praw Jej ściśle przestrzegać, honoru godnie bronić, Jej cele i ideały w czyn wcielać, mając za naczelną dewizę swego postępowania hasło „Omnia pro Patria”. Zaszczycony potężną przyjaźnią braci-korporantów godności Ich bronić jako swojej uroczyście ślubuję”.

1923 – 17 marzec – nadanie Filisteriatu honoris causa dr Józefowi Czarkowskiemu i dyr. Stefanowi Szczepkowskiemu.

1923 – 19 maj – zawarcie czasowego Kartelu z K! Patria (Warszawa). Kartel ten trwa do 17 maja 1927 r.

1924 – 20 listopad – nadanie Filisteriatu honoris causa prof. dr Eugeniuszowi Jarzrze. Na uroczystym komersie następuję pierwsze wykonanie „Hymnu do Barw” autorstwa Filistra hc; muzykę skomponował Zygmunt Jacoby.

1925 – 12 luty – zawarcie wieczystego kartelu z K! Baltia (Poznań). Jego preliminarz został podpisany 7 grudnia 1924 r. w Poznaniu podczas komersu K! Baltia. Podczas uroczystości zostaje podpisany akt unifikacji Aquilonii z 1915 r. i 1921 r. 

1925 – maj – nadanie Filisteriatu honoris causa inż. Władysławowi Marchwińskiemu.

1926 – 14 luty – powstanie Związku Filistrów. Pierwszym Prezesem został Fil! Andrzej hr. Rawita-Ostrowski, wiceprezesem Fil! Zbigniew Stypułkowski, sekretarzem Fil! Józef Drabich, skarbnikiem Fil! Konstanty Komierowski, delegatem do Koła Fil! rtm. Wacław Kossowski.

1927 – 9 maj – nadanie filisteriatu honoris causa senatorowi Aleksandrowi Jackowskiemu.

1927 – 26 maj – Aleksander Heinrich został wybrany na Zjeździe Ogólnoakademickim w Poznaniu „pierwszym akademikiem w Polsce”, tj. Prezesem Naczelnego Komitetu Akademickiego (NKA), organu wykonawczego Narodowego Związku Polskiej Młodzieży Akademickiej. 

1927 – 25 listopad – uchwalenie w pierwszym czytaniu Deklaracji Ideowej K!, która była dorobkiem kilku lat działalności w Polsce Niepodległej. 

1928 – 1 marzec – objęcie według starszeństwa na jeden semestr akademicki przewodniczenia w WKM (Warszawskie Koło Międzykorporacyjne).

1928 – 16 maj – nadanie Filisteriatu honoris causa ks. prałatowi – JE Rektorowi UW – Aleksandrowi Szlagowskiemu – dożywotniemu opiekunowi Polskiej Młodzieży Akademickiej (tytuł nadany przez młodzież na Zjeździe Ogólnoakademickim).

1928 – 20 listopad – zawarcie wieczystego kartelu z K! ZAG Wisła (Gdańsk). Jego preliminarz został podpisany 30 czerwca 1928 r. w Gdańsku podczas komersu K! ZAG Wisła.

1928 – 9 grudzień – Mieczysław Jerzy Pączkowski został wybrany na Zjeździe Związku we Lwowie – Prezesem ZPK!A.

1930 – 21 styczeń – Mieczysław Jerzy Pączkowski został wybrany na Zjeździe RN w Cieszynie – Prezesem ZPK!A na drugą kadencję. 

1931 – 29 listopad – nadanie Filisteriatu honoris causa ks. prokuratorowi Janowi Suskiemu.

1933 – 5 listopad – nadanie Filisteriatu honoris causa prof. Władysławowi Tatarkiewiczowi – wybitnemu historykowi filozofii i działaczowi katolickiemu, a zarazem Kuratorowi K!.

1936 – 24 maj – Aquiloni biorą udział w Ślubowaniu Jasnogórskim młodzieży akademickiej. Ówczesna młodzież zawierzyła Polskę oraz siebie Maryi. 

1937 – 19 maja – delegaci Aquiloni są współautorami zbliżenia młodzieży narodowej z armią jakie miało miejsce na komersie K! Arkonia podczas wizyty marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza.

1938 – 28 listopad – uroczysty komers rocznicowy, na którym był obecny gen. Władysław Bortnowski – dowódca GO „Śląsk”. Podczas komersu padły słowa deklarujące chęć pojednania młodzieży korporacyjnej i armii. Obecni byli m.in. gen. Władysław Anders (K! Arkonia), prof. Władysław Tatarkiewicz i ks. Biskup Antoni Szlagowski. Zdjęcia z tej uroczystości znajdują się w Galerii. 

1939 – zawieszenie działalności.

1962 – pierwsze od wojny korporacyjne zebranie Aquilonów. Prezesem Związku Filistrów K! został na 41 lat – Fil! Jan Jacoby.

1979 – 14 maja – ufundowanie tablic pamiątkowych K! w kruchcie Kościoła Św. Anny w Warszawie oraz w pobliskiej wieży widokowej. Komitet Fundacji Tablicy tworzyli: F!F! Władysław Kempfi (ostatni przed wojną Prezes Związku Filistrów 1938/39), Jan Jacoby, Kazimierz Kalinowski, Zbigniew Krasnodębski (twórca projektu tablicy), Czesław Muszyński (przewodniczący) i Jerzy Rudziński. 

1994 – 5 listopad – reaktywowanie po kilkudziesięciu latach przerwy czynnej działalności K!. Podczas komersu są obecni Filistrzy K!: Jan Jacoby, Władysław Ryng i Wacław Wyszyński oraz władze SFPK!A i delegacja K! Sarmatia. Zdjęcia z tej uroczystości znajdują się w Galerii. 

1994 – 23 listopad – wybrano nowe czynne władze Aquilonii: Prezes – Paweł Dybała, Wiceprezes – Krzysztof Adam Tyszka, Sekretarz – Zbigniew Dura, Olderman – Daniel Pater. 

1997 – 27 listopad – przywrócono stan prawny; K! została zarejestrowana w Sądzie. 

1998 – 14 marzec – poświęcenie nowego sztandaru K! przez ks. Prałata Tadeusza Uszyńskiego – przyjaciela K! i Fhc K! Sarmatia. Ufundowano go przede wszystkim dzięki pomocy Filistrowej Witoldowej Sienickiej. 

1999 – 20 listopad – Aquilonia wspólnie z innymi korporacjami reaktywuje ZPK!A. Prezesem odnowionego Związku został Krzysztof Adam Tyszka. 

1999 – 12 grudzień – Krzysztof Adam Tyszka został redaktorem naczelnym „Biuletynu Korporacyjnego” – ogólnopolskiego pisma ZPK!A. 

2001 – 10 styczeń – otwarcie nowej Kwatery K!, którą użytkujemy do dzisiaj. 

2001 – 17 listopad – podczas Zjazdu SFPK!A Fil! Daniel Pater objął funkcję Prezesa Stowarzyszenia.

2002 – 26 październik – podczas Zjazdu ZPK!A nowym Prezesem Związku został wybrany Maciej Kowalewski.


2003 – 6 marzec – ukonstytuował się na nowo Związek Filistrów K!. Do jego władz weszli: Prezes – Fil! Paweł Dybała, Wiceprezes – Fil! Paweł Przygoda, Sekretarz – Fil! Zbigniew Dura.


2003 – 12 września – zmarł inicjator odrodzenia K! – Fil! Jan Jacoby.

 

2003 – 25/26 październik – podczas Zjazdu ZPK!A Prezesem Związku został wybrany na drugą kadencję Com! Maciej Kowalewski.

 

2003 – 29 listopad – podczas Zjazdu SFPK!A Prezesem Stowarzyszenia został ponownie Fil! Daniel Pater.

 

2004 – 20 listopad – obchody X rocznicy odrodzenia K!

 

2005 – 12 marzec – zawarcie trzyletniego kartelu z K! Magna Polonia Vratislaviensis (Wrocław) podczas obchodów XC rocznicy powstania K!


* * *


oceń
0
1

wtorek, 26 września 2017

Licznik odwiedzin:  26 439  

O moim bloogu

Informacje z życia P.K!A. Aquilonia

Wyszukaj

Wpisz szukaną frazę i kliknij Szukaj:

Subskrypcja

Wpisz swój adres e-mail aby otrzymywać info o nowym wpisie:

Statystyki

Odwiedziny: 26439

Lubię to

Więcej w serwisach WP

Wiadomości

Bloog.pl